ارزیابی مقاومت ژنوتیپ‌های مختلف پنبه نسبت به سفید‌بالک Bemisia tabaci (Hemiptera: Aleyrodidae) در منطقه گرمسار

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناس ارشد حشره شناسی کشاورزی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه شاهد، تهران

2 دانشیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شاهد، تهران

3 استادیار پژوهش مؤسسه تحقیقات پنبه، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان (شاهرود)

چکیده

سفید­بالک پنبه Bemisia tabaci (Hemiptera.: Aleyrodidae) یکی از مهم­ترین آفات پنبه است.برای کنترل سفیدبالک­ می­توان از روش­های بیولوژیک، شیمیایی و زراعی از جمله ارقام مقاوم استفاده نمود. در این مطالعه، مقاومت ژنوتیپ­های مختلف پنبه نسبت به سفید­بالک پنبه در شرایط مزرعه در منطقه گرمسار ارزیابیگردید. برای این منظور خسارت سفیدبالک پنبهروی 10 رقم طی آزمایشی در قالب طرح کرت­های خرد شده با چهار تکرار انجام شد. ارقام آزمایشی عبارت بودند از: BC244،SKT133، SAHEL، NSK847، SNK2772، GKTB113، K8802، SKSH249، K8801 وVARAMIN. این بررسی نشان داد زمان شروع آلودگی در ارقام مختلف متفاوت است و ارقامBC244 و VARAMIN زودتر به آفت آلوده شدند. در زمان اوج آلودگیبیشترین جمعیت آفت روی ارقام BC244 و VARAMIN و کمترین آلودگیروی ارقام  GKTB113و K8802 دیده شد. طی نمونه­برداری زمان­های مختلف بیشترین آلودگی روی ارقامBC244  و VARAMIN و کمترین آلودگی مربوط به ارقام K8802SNK2772 و  NSK847بود. همچنین نتایج نشان داد که آفت باعث کاهش معنی­دار تعداد غوزه و وزن غوزه می­شود و بیشترین کاهش در رقم VARAMIN و SAHEL و کمترین کاهش در رقم SNK2772 دیده شد.  بنابراین  براساس میزان آلودگی و خسارت در بین ارقام آزمایشی، مقاوم­ترین رقم به سفیدبالک پنبه، رقم SNK2772 و حساس­ترین رقم BC244 معرفی می­ شود.

کلیدواژه‌ها


  1. Amjad, A., and Ghulam, M.A. 2007. Varietal resistance against sucking insect pests of cotton under Bahawalpur ecological conditions. Journal of Agricultural Research, 45(3): 1-5.
  2. Butter, N.S., and Vir, B.K. 1989. Morphological basis of resistance in cotton to the whiteflyBemisia tabaci, Phytoparasitica, 17(4): 251-261.
  3. Ghasemi Bezdi, K. and Faez, R. 2015. Correlation between morphological characteristics of cotton genotypes(Gossypium  spp.) with population density of whitefly (Bemisiatabaci Genn.) in Gorgan region. Journal of Cotton Researches of Iran, 3 (1): 85-101.(In Persian with English abstract)
  4. Habibi, J. 1974. Investigation of cotton whitefly and it control. Plant Pestanddisease, 38:13-38. (in Persian with English abstract)
  5. Hamidi, A., and Naderi Arefi, A. 2012. Production and technology cottonseed. Research Institute of seeds and seedlings registration and certificate. Publishing of Mehr Matin, 648p.
  6. Javaid, M., Arif, M.J.,  Gogi, M.D.,  Muhammad Rafiq Shahid, M.R., Muhammad Shahid Iqbal, M.SH., Bibi, R., and Shehzad, M.A. 2012. Relative resistance in different cultivars of Pakistani cotton against cotton whitefly Bemisia tabaci, Academic Journal of Entomology, 5(3): 143-146.
  7. Khalil, H., Raza, A.B.M., Afzal, M., Aqueel, M.A., Khalil, M.S. and Mansoor, M.M. 2015, Effects of plant morphology on the incidence of sucking insect pests complex in few genotypes of cotton, Journal of the Saudi Society of Agricultural Sciences, 12 (6): 159-161.
  8. Luis, L.M. Alex, I.C. Esaú, R.S. Horacio B.G. Ignacio I.F., Wilberth C.C. and Daniel G.M. 2015. Susceptibility of upland cotton cultivars to Bemisiatabacibiotype B (Homoptera: Aleyrodidae) in relation to leaf age and trichome density, ChilianJournal of Agricultural Research, 75(1): 138-140.
  9. Osterhuis, D.M. 2015. Stress Physiology in Cotton (Translate by Ali Naderi Arefi). Norouzi press, 191 p.
  10. Salavatian, M. 1987. Investigation of cotton whitefly and it control. TAT Press, 52p.
  11. Sarbaz, S., Moravej, Gh., Sirjani, M., and Hatefi, S. 2013. Comparison of seven different variants of cotton to Bemisiatabaci in Kashmirregion. Journal of Plant Protection, 27(1):11-17.
  12. Shahhoseini, Y. 2011 .Davarabad, the birthplace of the rural cooperative. Hablerud Press, 170p.
  13. Talebi, A., Kamai, K., Sahragard, A., and Khalaghani, J. 1998. Dinamycs and age-life table of population of Bemisiatabaci (Hemiptera: Aleyrodidae) in the cotton fields of Garmsar and Varamin. Proceedings of 13thIranian Plant Protection Congress, 66 p. )In Persian)